Model United Nations (MUN), öğrencilerin birer delege olarak bir ülkeyi temsil edip Birleşmiş Milletler komitelerini canlandırdığı bir akademik simülasyondur. Amaç yalnızca İngilizce konuşmak değil; araştırma, müzakere, ikna ve resmî yazışmayı gerçek bir diplomasi ortamında birleştirmektir. Bu rehber MUN'un komitelerini, delege rollerini, bir oturumun adım adım akışını, kuralları (ROP), position paper ve karar tasarısı yazımını, farklı prosedür çeşitlerini (THIMUN ve diğerleri), ödül kültürünü ve nasıl hazırlanılacağını örneklerle tek bakışta gösterir.
Model United Nations (MUN) is an academic simulation in which students act as delegates representing a country and bring United Nations committees to life. The goal is not merely to speak English; it is to combine research, negotiation, persuasion and formal writing inside a genuine diplomatic setting. This guide walks you through MUN committees, delegate roles, the step-by-step flow of a session, the rules (ROP), writing a position paper and a draft resolution, the different procedural traditions (THIMUN and others), the awards culture, and exactly how to prepare — all with worked examples.
Model United Nations, bir konferans boyunca öğrencilerin gerçek BM organlarını (Genel Kurul, ECOSOC, Güvenlik Konseyi, uzman ajanslar) temsilî olarak işlettiği bir simülasyondur. Her delege kendi ülkesi değil, kendisine atanan bir ülke adına konuşur; o ülkenin dış politikasını, çıkarlarını ve ittifaklarını savunmak zorundadır. Bu tek kural bile MUN'u sıradan bir tartışmadan ayırır: kişisel görüşünü değil, temsil ettiğin devletin duruşunu savunursun.
MUN, üniversite başvurularında ve akademik gelişimde güçlü bir etkinliktir çünkü tek seferde birçok beceriyi çalıştırır: küresel bir sorunu araştırma, akademik İngilizceyle topluluk önünde konuşma, gerçek zamanlı müzakere, uzlaşı için diplomatik dil ve resmî belge yazımı. İngilizce burada bir ders konusu değil, bir araç hâline gelir — ki dil de en hızlı böyle gelişir. Bir gün içinde onlarca kez ayağa kalkar, dinler, not alır, itiraz eder ve uzlaşırsın; bu yoğunluk aylarca süren pasif çalışmadan daha hızlı ilerleme sağlar.
Simülasyonun kalbinde tek bir gerilim vardır: ulusal çıkar ile küresel uzlaşı arasındaki denge. Temsil ettiğin ülkenin kırmızı çizgilerini korurken, komiteyi ortak bir metinde buluşturacak kadar da esnek olmalısın. İyi bir delege bu ikisini aynı anda taşır: hem tutarlı hem uzlaştırıcıdır. Bu yüzden MUN sadece hitabet değil, aynı zamanda strateji, empati ve sabır ister.
MUN'un altın kuralı: kendi fikrini değil, atandığın ülkenin resmî pozisyonunu savunursun. İdam cezasına kişisel olarak karşı olabilirsin ama ülken destekliyorsa, komitede o çizgiyi tutarlı biçimde savunman gerekir. Bu ayrım hem tarafsız araştırmayı hem de eleştirel empatiyi öğretir.
MUN'un bir başka gizli kazanımı da araştırma disiplinidir. Bir konuyu savunmak için önce onu gerçekten anlaman gerekir: sorunun tarihçesini, tarafların çıkarlarını, mevcut anlaşmaları ve çözümlerin neden bugüne dek tıkandığını. Bu derinlik, ezberci sınav çalışmasından çok farklı bir zihinsel alışkanlık kurar — bilgiyi bir amaç için toplamayı ve onu ikna edici bir anlatıya dönüştürmeyi öğretir. Delege, bir gün içinde hem araştırmacı, hem hatip, hem müzakereci, hem de editör olur.
Bu rehber MUN'un komite türlerini, delege rollerini, bir oturumun adım adım akışını, kuralları (Rules of Procedure), position paper ve karar tasarısı yazımını, THIMUN ile Harvard gibi prosedür çeşitlerini, ödül kültürünü ve ilk konferansına nasıl hazırlanacağını örneklerle ele alır.
Model United Nations is a simulation in which, across a conference, students run real UN bodies (the General Assembly, ECOSOC, the Security Council, specialised agencies) in representative form. Each delegate speaks not for their own country but for an assigned country; they must defend that country's foreign policy, interests and alliances. This single rule sets MUN apart from an ordinary debate: you defend not your personal opinion but the stance of the state you represent.
MUN is a powerful activity for university applications and academic growth because it exercises many skills at once: researching a global problem, public speaking in academic English, real-time negotiation, diplomatic language for consensus, and formal document writing. English becomes not a subject but a tool here — which is how a language develops fastest. In a single day you rise, listen, take notes, object and compromise dozens of times; that intensity produces faster progress than months of passive study.
At the heart of the simulation is a single tension: the balance between national interest and global consensus. While protecting your country's red lines, you must also be flexible enough to bring the committee together on a shared text. A good delegate carries both at once: consistent yet conciliatory. So MUN demands not only rhetoric but also strategy, empathy and patience.
MUN's golden rule: you defend not your own opinion but the official position of your assigned country. You may personally oppose the death penalty, but if your country supports it you must hold that line consistently in committee. This distinction teaches both impartial research and critical empathy.
Another hidden gain of MUN is research discipline. To defend a topic you must first truly understand it: the history of the problem, the interests of the parties, the existing treaties, and why solutions have been stuck until now. This depth builds a mental habit very different from rote exam study — it teaches you to gather knowledge for a purpose and turn it into a persuasive narrative. In a single day a delegate becomes researcher, orator, negotiator and editor at once.
This guide covers MUN's committee types, delegate roles, the step-by-step flow of a session, the rules (Rules of Procedure), writing a position paper and a draft resolution, procedural traditions such as THIMUN and Harvard, the awards culture, and how to prepare for your first conference — all with worked examples.
Bir MUN konferansı tek bir salondan ibaret değildir; farklı BM organlarını taklit eden birçok komiteye bölünür. Komite türü; delege sayısını, tartışmanın hızını, prosedürün katılığını ve gereken hazırlık biçimini doğrudan belirler. Kayıt olurken hangi komiteye atandığını bilmek, doğru hazırlanmanın ilk adımıdır.
| Komite | Neyi canlandırır | Karakteri |
|---|---|---|
| Genel Kurul (GA) | BM Genel Kurulu ve altı ana komitesi (DISEC, SOCHUM, SPECPOL vb.) | Kalabalık (çoğu zaman 40-200+ delege), yavaş ve resmî; uzlaşı ve geniş destek arar. Yeni başlayanlar için ideal. |
| ECOSOC & ajanslar | Ekonomik ve Sosyal Konsey, UNICEF, WHO, UNEP, UNHCR gibi organlar | Orta boy; belirli bir uzmanlık alanına (sağlık, kalkınma, çevre) odaklanır. Teknik bilgi ödüllendirilir. |
| Güvenlik Konseyi (SC) | 15 üyeli BM Güvenlik Konseyi | Küçük ve hızlı; 5 daimî üyenin veto yetkisi vardır. Yoğun müzakere, keskin diplomasi; deneyimli delegeler için. |
| Kriz (Crisis) | Gerçek zamanlı gelişen bir senaryo; kabine/konsey | Çok hızlı, öngörülemez; delegeler direktif (directive) yazarak olaylara müdahale eder. Yaratıcılık ve tepki hızı esastır. |
| Tarihsel (Historical) | Geçmiş bir dönem (ör. 1962 Küba Krizi, Versay) | O döneme sadık kalınır; sonrasını "bilmiyormuş" gibi davranmak gerekir. Tarih bilgisi belirleyici. |
İlk konferansın için büyük bir Genel Kurul komitesi en güvenli seçimdir: tempo yavaştır, prosedür öngörülebilirdir ve kalabalık içinde hata yapmanın maliyeti düşüktür. Güven kazandıkça ECOSOC, sonra da hızlı Güvenlik Konseyi ve Kriz komitelerine geçebilirsin.
Komite büyüklüğü stratejiyi değiştirir: kalabalık bir GA'da görünür olmak için erken söz almak ve blok kurmak gerekir; küçük bir SC'de ise her cümlen kaydedilir, tek bir yanlış taviz ülkenin duruşunu bozabilir. Atandığın organın gerçek dünyadaki yetkilerini (örneğin GA tavsiye kararı alır, SC bağlayıcı karar alabilir) bilmek, gerçekçi öneriler yazmanı sağlar.
Kriz ve tarihsel komiteler ayrı bir hazırlık ister. Kriz komitesinde senaryo dakikalar içinde değişir; bir savaş çıkabilir, bir lider suikaste uğrayabilir ve sen buna directive (kısa eylem belgesi) yazarak yanıt verirsin. Burada başarı, mükemmel prosedürden çok hız, yaratıcılık ve karakterine sadakatten gelir. Tarihsel komitede ise en büyük tuzak "gelecek bilgisi"dir: 1962'yi canlandırıyorsan, sonrasında olanları biliyormuş gibi konuşmak karakteri bozar. İyi bir tarihsel delege, yalnızca o ana kadarki bilgiyle ve dönemin diliyle karar verir.
A MUN conference is not a single room; it is split into many committees that imitate different UN bodies. The committee type directly determines the number of delegates, the pace of debate, how strict the procedure is, and the kind of preparation required. Knowing which committee you are assigned to when you register is the first step to preparing correctly.
| Committee | What it simulates | Character |
|---|---|---|
| General Assembly (GA) | The UN General Assembly and its six main committees (DISEC, SOCHUM, SPECPOL, etc.) | Large (often 40-200+ delegates), slow and formal; seeks consensus and broad support. Ideal for beginners. |
| ECOSOC & agencies | The Economic and Social Council and bodies such as UNICEF, WHO, UNEP, UNHCR | Medium-sized; focused on a specific field of expertise (health, development, environment). Technical knowledge is rewarded. |
| Security Council (SC) | The 15-member UN Security Council | Small and fast; the 5 permanent members hold the veto. Intense negotiation, sharp diplomacy; for experienced delegates. |
| Crisis | A scenario unfolding in real time; a cabinet/council | Very fast, unpredictable; delegates intervene in events by writing directives. Creativity and speed of reaction are essential. |
| Historical | A past period (e.g. the 1962 Cuban Crisis, Versailles) | You stay faithful to the period; you must act as if you do not "know" what came after. Historical knowledge is decisive. |
For your first conference a large General Assembly committee is the safest choice: the pace is slow, the procedure is predictable, and the cost of a mistake is low in a crowd. As you gain confidence you can move to ECOSOC, then to the fast Security Council and Crisis committees.
Committee size changes strategy: in a crowded GA you must take the floor early and build blocs to be visible; in a small SC every sentence is recorded and a single wrong concession can break your country's stance. Knowing the real-world powers of the body you are assigned to (for example the GA passes recommendations, the SC can pass binding resolutions) lets you write realistic proposals.
Crisis and historical committees require a different kind of preparation. In a crisis committee the scenario changes within minutes; a war may break out, a leader may be assassinated, and you respond by writing a directive (a short action document). Here success comes less from perfect procedure than from speed, creativity and loyalty to character. In a historical committee the biggest trap is "future knowledge": if you are simulating 1962, speaking as if you know what came after breaks character. A good historical delegate decides only with the knowledge available up to that moment and in the language of the period.
Bir MUN komitesinde iki taraf vardır: koltuklarda oturan delegeler ve önde oturup oturumu yöneten başkanlık masası (the dais). Rollerin ne olduğunu bilmek, kime nasıl hitap edeceğini ve kimden ne beklediğini netleştirir.
Atanan ülkeyi temsil eder; konuşur, not geçer, blok kurar, working paper ve karar tasarısı yazar. Kendinden üçüncü şahısla söz eder: "the delegate of France believes..."
Oturumu yönetir, söz sırasını tutar, önergeleri (motions) oylatır ve kurallara uyulmasını sağlar. Chair'e "Honourable Chair" diye hitap edilir.
Zamanı, oyları ve belgeleri kaydeder; başkana yardımcı olur. THIMUN'da öne çıkan panel (başkanlar heyeti) bu yapının genişlemiş hâlidir.
Bir karar tasarısını komiteye sunan ve savunan delege. Metnin sahibi gibi davranır; soruları yanıtlar, tadilatları yönetir.
Delegenin dili baştan sona üçüncü şahıs ve resmîdir: "I think" yerine "the delegate believes", "you" yerine ülke adı ya da "the honourable delegate" kullanılır. Bu biçim yapaylık değil, diplomasiyi taklit eden bir mesafedir; kişisel çatışmayı kurumsal bir tartışmaya çevirir.
Başkan senin rakibin değildir; düzeni sağlar ve çoğu zaman ödülleri belirler. Kurallara saygı, nazik hitap ve prosedürü doğru kullanmak, chair'in gözünde en az iyi bir konuşma kadar değerlidir.
A MUN committee has two sides: the delegates in the seats and the dais, who sit at the front and run the session. Knowing the roles clarifies whom you address and how, and what to expect from each.
Represents the assigned country; speaks, passes notes, builds blocs, writes working papers and draft resolutions. Refers to themselves in the third person: "the delegate of France believes..."
Runs the session, keeps the speakers list, puts motions to a vote and enforces the rules. The chair is addressed as "Honourable Chair".
Records time, votes and documents; assists the chair. The panel of the chairs prominent in THIMUN is an expanded form of this structure.
The delegate who submits and defends a draft resolution to the committee. Acts as the owner of the text; answers questions and manages amendments.
The delegate's language is third-person and formal throughout: instead of "I think", "the delegate believes"; instead of "you", the country's name or "the honourable delegate". This form is not artifice but a distance that imitates diplomacy; it turns personal conflict into an institutional debate.
The chair is not your rival; they keep order and often decide the awards. Respect for the rules, courteous address and correct use of procedure are, in the chair's eyes, worth at least as much as a good speech.
Bir MUN oturumu rastgele ilerlemez; belirli bir sıra izler. Bu akışı bilmek, komitede kaybolmadan doğru anda doğru hamleyi yapmanı sağlar. Oturum tipik olarak şöyle başlar.
1. Yoklama (Roll Call). Başkan ülkeleri tek tek okur. Delege ayağa kalkıp "present" ya da "present and voting" der. "Present and voting" diyen delege sonraki esas oylamalarda çekimser kalamaz; bu yüzden ilk kez katılıyorsan genellikle sadece "present" demek daha esnektir.
2. Gündemin belirlenmesi (Setting the Agenda). Komitede birden fazla konu varsa, hangisinin önce görüşüleceğine karar verilir. Bir delege şöyle bir önerge verir: "The delegate of Brazil motions to set the agenda to Topic A." Bu önerge lehte ve aleyhte birer konuşmayla tartışılır ve oylanır.
3. Genel Konuşmacı Listesi (GSL). Gündem belirlenince başkan sürekli açık kalan bir konuşmacı listesi tutar. Delegeler placard'ını kaldırarak listeye girer; sıraları gelince kürsüde ülkelerinin genel duruşunu ve çözüm önerilerinin ana hatlarını sunar. GSL, komitenin omurgasıdır: caucus'lar arasında hep ona geri dönülür.
Komite açıldığında GSL'ye girmek için ilk el kaldıranlardan ol. Erken ve net bir açılış konuşması seni komitenin "bilinen bir sesi" yapar; blok kurarken ve ana sunan olurken bu görünürlük büyük avantajdır.
Bu akışı bir bütün olarak görmek faydalıdır: yoklama ile komite kurulur, gündem ile ne konuşulacağı belirlenir, GSL ile genel duruşlar dinlenir, kokuşlar ile fikirler derinleşip metne dönüşür, karar tasarısı ve tadilatlar ile metin olgunlaşır ve oylama ile sonuç alınır. Delege bu döngü içinde sürekli iki soru sorar: "Şu an komite hangi aşamada?" ve "Beni hedefime yaklaştıracak bir sonraki hamle ne?" Bu iki soruyu akılda tutan delege, kaosta bile yönünü kaybetmez.
GSL sürerken delegeler ayrıca önerge (motion) vererek tartışmanın biçimini değiştirebilir: örneğin serbest tartışmaya ya da bir kokuşa geçmek için. Bir sonraki bölümlerde bu kokuşları, belge üretimini, tadilatları ve oylamayı ayrıntısıyla ele alıyoruz.
A MUN session does not proceed at random; it follows a set order. Knowing this flow lets you make the right move at the right moment without getting lost. A session typically starts like this.
1. Roll Call. The chair reads the countries one by one. The delegate rises and says "present" or "present and voting". A delegate who says "present and voting" cannot abstain in later substantive votes; so if it is your first time, saying only "present" is usually more flexible.
2. Setting the Agenda. If the committee has more than one topic, it decides which will be discussed first. A delegate makes a motion: "The delegate of Brazil motions to set the agenda to Topic A." This is debated with one speech for and one against, then voted on.
3. General Speakers List (GSL). Once the agenda is set, the chair keeps a continuously open speakers list. Delegates join it by raising their placard; when their turn comes they present their country's general stance and the outline of their solutions at the podium. The GSL is the committee's backbone: after every caucus, the committee returns to it.
When the committee opens, be among the first to raise a hand to join the GSL. An early, clear opening speech makes you a "known voice" of the committee; that visibility is a major advantage when building blocs and becoming a main submitter.
It helps to see this flow as a whole: roll call constitutes the committee, the agenda sets what will be discussed, the GSL lets general stances be heard, caucuses deepen ideas and turn them into text, the draft resolution and amendments mature the text, and voting produces a result. Throughout this cycle a delegate constantly asks two questions: "What stage is the committee at right now?" and "What is the next move that brings me closer to my goal?" A delegate who keeps these two questions in mind does not lose direction even in chaos.
While the GSL runs, delegates can also change the form of debate by making a motion: for example to move into free debate or a caucus. In the next sections we cover these caucuses, document production, amendments and voting in detail.
Genel Konuşmacı Listesi resmî ve yavaştır; asıl iş çoğu zaman kokuş (caucus) adı verilen daha esnek tartışma bloklarında yapılır. İki tür vardır ve ne zaman hangisini isteyeceğini bilmek komiteyi yönlendirmenin anahtarıdır.
| Tür | Nasıl işler | Ne için |
|---|---|---|
| Moderated Caucus (yönlendirilmiş) | Belirli bir alt-konuda, başkanın söz verdiği kısa (ör. 45-60 sn) tek tek konuşmalar. Delege ayağa kalkarak konuşur. | Belirli bir fikri hızlıca derinleştirmek, farklı görüşleri arka arkaya dinlemek. |
| Unmoderated Caucus (serbest) | Kurallar askıya alınır; delegeler ayağa kalkıp salonda serbestçe dolaşır, gruplaşır ve konuşur. | Blok kurmak, working paper ve karar tasarısı yazmak, müttefik toplamak. |
Bir moderated caucus şöyle önerilir: "Motion for a moderated caucus on renewable energy financing, ten minutes total speaking time, sixty seconds per delegate." Önergede üç şey belirtilir: konu, toplam süre ve kişi başı süre. Bir unmoderated caucus daha kısadır: "Motion for a ten-minute unmoderated caucus to draft working papers."
Fikrini komiteye tanıtmak istiyorsan moderated öner ve ilk konuşmalardan birini kap; müttefik toplamak ve metin yazmak istiyorsan unmoderated öner. İyi delegeler, kendi bloklarının işine yarayacak konularda moderated caucus önerir — böylece tartışmanın çerçevesini kendileri kurar.
Unmoderated caucus komitenin en verimli ama en kaotik anıdır: on dakika içinde doğru masaya oturmak, metni kimin yazacağını netleştirmek ve iki-üç ülkeyle somut söz almak, saatlerce süren resmî konuşmalardan daha çok iş bitirir. Zamanın azaldığında paniğe kapılma; kısa ama net bir madde üzerinde anlaşmak, yarım kalan iddialı bir taslaktan iyidir.
The General Speakers List is formal and slow; the real work is often done in more flexible blocks of debate called caucuses. There are two kinds, and knowing when to ask for which is the key to steering the committee.
| Type | How it works | What it is for |
|---|---|---|
| Moderated Caucus | Short (e.g. 45-60 sec) individual speeches on a specific sub-topic, with the chair recognising speakers. The delegate stands to speak. | Quickly deepening a specific idea; hearing different views back to back. |
| Unmoderated Caucus | The rules are suspended; delegates rise and move freely around the room, group up and talk. | Building blocs, writing working papers and draft resolutions, gathering allies. |
A moderated caucus is proposed like this: "Motion for a moderated caucus on renewable energy financing, ten minutes total speaking time, sixty seconds per delegate." The motion states three things: the topic, the total time, and the time per speaker. An unmoderated caucus is shorter: "Motion for a ten-minute unmoderated caucus to draft working papers."
If you want to introduce your idea to the committee, propose a moderated caucus and grab one of the first speeches; if you want to gather allies and write text, propose an unmoderated one. Good delegates propose moderated caucuses on topics that serve their own bloc — so they set the frame of the debate themselves.
The unmoderated caucus is the committee's most productive yet most chaotic moment: in ten minutes, sitting at the right table, settling who will write the text and securing concrete commitments from two or three countries gets more done than hours of formal speeches. When time runs low, do not panic; agreeing on one clear clause beats an ambitious half-finished draft.
Kokuşlarda konuşulanlar bir noktada yazıya dökülmelidir. MUN'da fikir, üç aşamalı bir belge yolculuğundan geçerek resmî bir metne dönüşür.
1. Working Paper (çalışma metni). Bir bloğun ilk taslağıdır: çözüm fikirlerinin kabaca sıralandığı, henüz resmî formata girmemiş bir belgedir. Başkanın onayıyla komiteye tanıtılır; amaç fikirleri masaya koymak ve destek yoklamaktır.
2. Draft Resolution (karar tasarısı). Working paper olgunlaşıp resmî formata (başlık maddeleri + işlem maddeleri) girdiğinde karar tasarısı olur. Belirli sayıda sponsor (yazan/savunan) ve imzacı (signatory, tartışılmasını isteyen) toplayınca başkana sunulur ve numara alır (ör. Draft Resolution 1.1).
3. Amendment (tadilat). Komite bir tasarıyı görüşürken maddeleri değiştirmek için tadilat verilir. İki tür vardır: friendly (tüm sponsorların kabul ettiği, oylamasız geçen) ve unfriendly (sponsorların hepsinin kabul etmediği, komitenin oyladığı) tadilat.
Sponsor metni yazan ve içeriğini destekleyen delegedir; sayısı azdır. İmzacı ise metni desteklemek zorunda değildir — sadece "bu komitede tartışılsın" der. Bu yüzden imza toplamak, destek toplamaktan kolaydır ama tasarının geçeceği anlamına gelmez.
İyi bir tasarı tek bir bloğun değil, mümkün olduğunca geniş bir uzlaşının ürünüdür. Rakip bloğun bir maddesini friendly amendment olarak metnine katmak, hem oy kazandırır hem de chair'in gözünde olgun diplomasi olarak okunur. Katı olmak yerine köprü kurmak, MUN'da neredeyse her zaman daha çok kazandırır.
What is discussed in caucuses must at some point be put into writing. In MUN an idea becomes an official text by travelling through a three-stage document journey.
1. Working Paper. A bloc's first draft: a document that roughly lists solution ideas and is not yet in official format. With the chair's approval it is introduced to the committee; the aim is to put ideas on the table and test support.
2. Draft Resolution. When a working paper matures and enters the official format (preambulatory clauses + operative clauses), it becomes a draft resolution. Once it gathers a set number of sponsors (who write/defend it) and signatories (who want it debated), it is submitted to the chair and given a number (e.g. Draft Resolution 1.1).
3. Amendment. While the committee debates a draft, amendments are offered to change its clauses. There are two kinds: friendly (accepted by all sponsors, passes without a vote) and unfriendly (not accepted by all sponsors, voted on by the committee).
A sponsor is a delegate who wrote the text and supports its content; they are few. A signatory need not support the text — they only say "let this be debated in committee". So collecting signatures is easier than collecting support, but does not mean the draft will pass.
A good draft is the product not of one bloc but of the broadest possible consensus. Folding a rival bloc's clause into your text as a friendly amendment both wins votes and reads as mature diplomacy in the chair's eyes. Building bridges rather than being rigid almost always pays off more in MUN.
Tartışma bittiğinde komite oylamaya (voting procedure) geçer. Bir delege önerge verir: "Motion to move into voting procedure." Bu geçtiğinde salon kapatılır: kapı kapanır, not geçme durur ve komite yalnızca oy verir.
İki tür oylama ayrımı önemlidir. Prosedürel oylamalarda (ör. bir kokuşa geçmek) her ülke oy vermek zorundadır ve çekimser kalınamaz. Esas oylamalarda (bir karar tasarısı ya da tadilat) ise ülkeler "yes", "no" ya da "abstain" (çekimser) diyebilir — ancak yoklamada "present and voting" demiş bir delege çekimser kalamaz.
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Simple majority | Çoğu karar için yeterli olan basit çoğunluk (yarıdan bir fazla). |
| Roll-call vote | Oyların ülke ülke, sesli kaydedildiği oylama; genellikle önemli kararlarda istenir. |
| Division of the question | Bir tasarının maddelerinin ayrı ayrı oylanmasını isteme önergesi. |
| Veto | Güvenlik Konseyi'nin 5 daimî üyesinin bir esas kararı tek başına düşürebilme yetkisi. |
SC'de tek bir daimî üyenin "no" oyu, komitenin geri kalanı desteklese bile kararı düşürür. Bu yüzden daimî üyeleri metnin dışında bırakmak değil, dilini onların kabul edebileceği kadar yumuşatmak gerekir; aksi hâlde saatlerce yazılan tasarı tek oyla çöper.
Oylama öncesi son fırsat, lehte/aleyhte konuşma önergeleridir: komite, tasarı üzerine son bir tur konuşma yapabilir. Bu turda yeni argüman üretmek yerine, kararsız delegelere metnin onların çıkarını nasıl koruduğunu hatırlatmak en etkili taktiktir.
When debate ends, the committee moves into voting (voting procedure). A delegate makes a motion: "Motion to move into voting procedure." When it passes, the room is closed: the doors shut, note-passing stops and the committee only votes.
The distinction between two kinds of vote matters. In procedural votes (e.g. moving into a caucus) every country must vote and no one may abstain. In substantive votes (a draft resolution or amendment) countries may say "yes", "no" or "abstain" — but a delegate who said "present and voting" at roll call cannot abstain.
| Term | Meaning |
|---|---|
| Simple majority | A simple majority (one more than half), enough for most decisions. |
| Roll-call vote | A vote recorded aloud country by country; usually requested for important decisions. |
| Division of the question | A motion to have a draft's clauses voted on separately. |
| Veto | The power of the Security Council's 5 permanent members to strike down a substantive resolution single-handedly. |
In the SC a single permanent member's "no" vote defeats a resolution even if the rest of the committee supports it. So the point is not to leave the permanent members out of the text but to soften its language enough for them to accept; otherwise a draft written over hours collapses on one vote.
The last chance before voting is the for/against speech motions: the committee may take one final round of speeches on the draft. In this round, rather than producing new arguments, the most effective tactic is to remind undecided delegates how the text protects their interests.
MUN'un düzeni Rules of Procedure (ROP) ile sağlanır. Delegenin komiteyi yönlendirmek için elindeki iki temel araç vardır: points (bir sorun/soru bildirmek) ve motions (bir eylem önermek). Doğru anda doğru points/motion kullanmak, iyi delegeyi acemiden ayıran en görünür işarettir.
| Araç | Ne için kullanılır | Örnek |
|---|---|---|
| Point of Order | Başkanın ya da bir delegenin kurala aykırı bir işlem yaptığını bildirmek. | "Point of order: the previous vote was procedural, abstention is not in order." |
| Point of Inquiry / Parliamentary Inquiry | Prosedürle ilgili bir soru sormak (tartışma değil). | "Point of inquiry: how much speaking time remains on this caucus?" |
| Point of Personal Privilege | Delegenin konforuyla ilgili (duyamama, sıcak, ses). Bir konuşmayı bile kesebilir. | "Point of personal privilege: could the delegate speak louder?" |
| Motion to Set the Agenda | Hangi konunun önce görüşüleceğini belirlemek. | "Motion to set the agenda to Topic B." |
| Motion for a Moderated Caucus | Yönlendirilmiş kısa konuşmalar bloğu açmak. | "Motion for a moderated caucus, 10 minutes, 60 seconds each, on water security." |
| Motion for an Unmoderated Caucus | Serbest tartışma ve metin yazımı için ara vermek. | "Motion for a 15-minute unmoderated caucus." |
| Motion to Introduce a Draft Resolution | Hazır bir tasarıyı komiteye resmî olarak sunmak. | "Motion to introduce Draft Resolution 1.1." |
| Motion to Move into Voting Procedure | Tartışmayı kapatıp oylamaya geçmek. | "Motion to move into voting procedure." |
| Motion to Extend / Adjourn | Bir kokuşu uzatmak ya da oturumu kapatmak. | "Motion to extend the moderated caucus by five minutes." |
Yukarıdaki points ve motions yaygın kabul görür, ama tam adları, sıralaması ve hangi çoğunlukla geçtiği konferanstan konferansa değişir. THIMUN prosedürü ile Harvard prosedürü farklı önerge setleri kullanır. Konferansa gitmeden önce mutlaka o konferansın kendi Rules of Procedure belgesini oku; bu rehberi genel bir harita olarak, kendi konferansının kurallarını ise kesin kaynak olarak kabul et.
MUN's order is kept by the Rules of Procedure (ROP). A delegate has two basic tools for steering the committee: points (to raise a problem/question) and motions (to propose an action). Using the right point/motion at the right moment is the most visible sign that separates a good delegate from a novice.
| Tool | What it is used for | Example |
|---|---|---|
| Point of Order | To note that the chair or a delegate has done something against the rules. | "Point of order: the previous vote was procedural, abstention is not in order." |
| Point of Inquiry / Parliamentary Inquiry | To ask a question about procedure (not to debate). | "Point of inquiry: how much speaking time remains on this caucus?" |
| Point of Personal Privilege | About the delegate's comfort (cannot hear, heat, noise). May even interrupt a speech. | "Point of personal privilege: could the delegate speak louder?" |
| Motion to Set the Agenda | To decide which topic is discussed first. | "Motion to set the agenda to Topic B." |
| Motion for a Moderated Caucus | To open a block of directed short speeches. | "Motion for a moderated caucus, 10 minutes, 60 seconds each, on water security." |
| Motion for an Unmoderated Caucus | To break for free discussion and text writing. | "Motion for a 15-minute unmoderated caucus." |
| Motion to Introduce a Draft Resolution | To formally present a ready draft to the committee. | "Motion to introduce Draft Resolution 1.1." |
| Motion to Move into Voting Procedure | To close debate and move to voting. | "Motion to move into voting procedure." |
| Motion to Extend / Adjourn | To extend a caucus or close the session. | "Motion to extend the moderated caucus by five minutes." |
The points and motions above are widely accepted, but their exact names, order and required majorities vary from conference to conference. THIMUN procedure and Harvard procedure use different sets of motions. Before you attend, always read that conference's own Rules of Procedure document; treat this guide as a general map and your own conference's rules as the definitive source.
Konferanstan önce her delegeden genellikle bir position paper (durum belgesi) istenir: atandığın ülkenin, gündemdeki konu(lar) hakkındaki resmî duruşunu özetleyen, tek sayfalık resmî bir metin. İyi bir position paper hem araştırmanı kanıtlar hem de konferansta ne diyeceğinin yol haritasıdır.
Standart bir position paper üç bölümden oluşur: (1) konunun arka planı (BM'nin şimdiye kadar ne yaptığı, sorunun neden önemli olduğu), (2) ülkenin duruşu (senin ülken bu konuda ne düşünür, geçmişte nasıl oy verdi, hangi anlaşmalara taraf) ve (3) çözüm önerileri (komitede savunacağın somut adımlar). Dil resmî ve üçüncü şahıstır; iddialar mümkünse tarih, anlaşma adı veya BM kararı ile desteklenir.
Committee: UN Environment Assembly — Topic: Financing a Just Energy Transition — Country: Federative Republic of Brazil.
Brazil recognises that climate change poses an existential threat to biodiversity and to developing economies alike. As custodian of the Amazon and a leader among developing nations, Brazil affirms the principle of "common but differentiated responsibilities" enshrined in the UNFCCC. Brazil holds that any credible transition must pair emission targets with concrete financing and technology transfer from industrialised states, and therefore proposes a dedicated Just Transition Fund, transparent reporting mechanisms, and safeguards for forest communities.
TR not: Bu giriş üç işi aynı anda yapar. İlk cümle konunun önemini kabul eder (arka plan); ikinci cümle Brezilya'yı gerçek bir ilkeye (common but differentiated responsibilities) ve gerçek bir anlaşmaya (UNFCCC) bağlar (duruş); son cümle ise komitede savunacağı üç somut öneriyi sıralar (çözüm). Böylece belge, konferansta yazacağın karar tasarısının maddelerine doğrudan dönüşebilir.
Position paper'ını yazarken çözüm önerilerini, sonradan karar tasarısına aynen taşıyabileceğin madde hâlinde kur. Böylece unmoderated caucus'ta boş sayfaya bakmak yerine, hazır maddelerini masaya koyar ve tartışmanın çerçevesini sen belirlersin.
Before the conference, each delegate is usually asked for a position paper: a one-page formal text summarising your assigned country's official stance on the topic(s) on the agenda. A good position paper both proves your research and is the roadmap of what you will say at the conference.
A standard position paper has three parts: (1) the background of the topic (what the UN has done so far, why the problem matters), (2) the country's stance (what your country thinks, how it voted in the past, which treaties it is party to), and (3) proposed solutions (the concrete steps you will defend in committee). The language is formal and third-person; claims are supported, where possible, with a date, a treaty name or a UN resolution.
Committee: UN Environment Assembly — Topic: Financing a Just Energy Transition — Country: Federative Republic of Brazil.
Brazil recognises that climate change poses an existential threat to biodiversity and to developing economies alike. As custodian of the Amazon and a leader among developing nations, Brazil affirms the principle of "common but differentiated responsibilities" enshrined in the UNFCCC. Brazil holds that any credible transition must pair emission targets with concrete financing and technology transfer from industrialised states, and therefore proposes a dedicated Just Transition Fund, transparent reporting mechanisms, and safeguards for forest communities.
Note: This opening does three things at once. The first sentence acknowledges the topic's importance (background); the second ties Brazil to a real principle (common but differentiated responsibilities) and a real treaty (the UNFCCC) (stance); the last lists the three concrete proposals it will defend (solutions). This way the document can turn directly into the clauses of the draft resolution you will write at the conference.
When writing your position paper, phrase your proposed solutions as clauses you can carry verbatim into a draft resolution later. So instead of staring at a blank page in the unmoderated caucus, you put ready-made clauses on the table and set the frame of the debate yourself.
Genel Konuşmacı Listesi'ndeki ilk konuşman, komitedeki imzandır. İyi bir açılış konuşması kısa (genellikle 60-90 saniye), net ve akılda kalıcıdır. Klasik yapı şudur: (1) çarpıcı bir açılış (hook), (2) ülkenin duruşu, (3) 2-3 somut çözüm ve (4) işbirliğine çağrı.
"Honourable Chair, distinguished delegates — every ninety seconds, a child dies of a disease we already know how to prevent. The delegation of Kenya believes that this is not a failure of medicine, but a failure of financing. Kenya has cut child mortality by half since 2000, yet progress remains fragile without sustained international support. We therefore call on this committee to consider three measures: a pooled procurement fund to lower vaccine costs, regional manufacturing hubs to end supply dependency, and transparent reporting to ensure every dollar reaches a clinic, not a bureaucracy. Kenya extends its hand to any delegation ready to turn words into clinics. Thank you."
TR çözümleme — neden işe yarıyor? Konuşma güçlü bir istatistikle (every ninety seconds) dikkat çekiyor; sorunu ülkenin çerçevesine oturtuyor (a failure of financing), böylece tartışmayı Kenya'nın güçlü olduğu alana çekiyor. Ülkeyi gerçek bir başarıyla (cut child mortality by half) inandırıcı kılıyor, üç somut ve akılda kalıcı öneri sıralıyor ve bir işbirliği çağrısıyla bitiyor — bu son cümle, kürsüden inince delegelerin sana gelmesini sağlar.
Dikkat et: konuşma "biz haklıyız, onlar haksız" demiyor; bir sorun tanımlıyor ve çözüm sunuyor. Bu yapıcı ton, chair'in en çok ödüllendirdiği şeydir. Rakibe saldırmak yerine komiteye yön vermek, açılış konuşmasının asıl amacıdır.
Açılış konuşmanı kelimesi kelimesine ezberleme; hook + duruş + üç madde + çağrı çatısını aklında tut ve doğaçla doldur. Ezber bozulursa panik yaparsın; çatı bozulmaz, her koşulda ayakta durursun.
Your first speech on the General Speakers List is your signature in the committee. A good opening speech is short (usually 60-90 seconds), clear and memorable. The classic structure is: (1) a striking hook, (2) the country's stance, (3) 2-3 concrete solutions and (4) a call to cooperation.
"Honourable Chair, distinguished delegates — every ninety seconds, a child dies of a disease we already know how to prevent. The delegation of Kenya believes that this is not a failure of medicine, but a failure of financing. Kenya has cut child mortality by half since 2000, yet progress remains fragile without sustained international support. We therefore call on this committee to consider three measures: a pooled procurement fund to lower vaccine costs, regional manufacturing hubs to end supply dependency, and transparent reporting to ensure every dollar reaches a clinic, not a bureaucracy. Kenya extends its hand to any delegation ready to turn words into clinics. Thank you."
Analysis — why it works. The speech grabs attention with a strong statistic (every ninety seconds); it frames the problem in the country's terms (a failure of financing), pulling the debate toward Kenya's strong area. It makes the country credible with a real achievement (cut child mortality by half), lists three concrete and memorable proposals, and ends with a call to cooperation — that last sentence brings delegates to you once you step down.
Note: the speech does not say "we are right, they are wrong"; it defines a problem and offers a solution. This constructive tone is what the chair rewards most. Steering the committee rather than attacking rivals is the real aim of an opening speech.
Do not memorise your opening speech word for word; keep the hook + stance + three clauses + call frame in your head and fill it improvising. If a memorised script breaks, you panic; a frame does not break, and it holds up in any situation.
Moderated caucus konuşmaları çok daha kısadır (çoğu zaman 45-60 saniye) ve tek bir alt-konuya odaklanır. Burada amaç etkileyici bir hitabet değil, tek bir net fikri komiteye satmaktır: bir öneriyi savunmak, bir itiraza yanıt vermek ya da bir bloğa çağrı yapmak.
"Some delegations argue that a procurement fund is too costly. The delegate of Kenya respectfully disagrees: pooled procurement lowers prices precisely because it buys at scale — the same mechanism saved billions under existing global health partnerships. Kenya invites the delegations of Brazil, India and Nigeria to co-author a single clause establishing this fund, so that we leave this committee with action, not another statement of concern."
TR çözümleme: Konuşma önce karşı argümanı adil biçimde tekrar ediyor (too costly), sonra onu somut bir mantıkla çürütüyor (buys at scale) ve belirli ülkeleri isimle işbirliğine çağırıyor. Bu son hamle kritik: kokuş konuşması sadece fikir beyan etmez, müttefik toplar. İsimle çağrı, o delegelerin dikkatini anında sana çeker.
Söz devri (yielding). Bazı prosedürlerde (özellikle Harvard tarzı) GSL konuşmandan artan süreyi devredebilirsin. Üç seçenek vardır:
| Devir türü | Ne olur |
|---|---|
| Yield to the Chair | Kalan süreyi başkana bırakırsın; en güvenli ve en yaygın seçenek. |
| Yield to another delegate | Kalan süreyi bir müttefik delegeye verirsin; blok gücünü gösterir. |
| Yield to questions | Kalan süreyi komitenin sana soru sormasına açarsın; özgüven ister ama etkileyicidir. |
İlk konferanslarında konuşman bitince "the delegate yields the floor to the chair" de. Sorulara devretmek güçlü görünür ama hazır değilsen zor bir soru seni köşeye sıkıştırabilir. Güven kazandıkça sorulara ve müttefiklerine devretmeye geç.
Moderated caucus speeches are much shorter (often 45-60 seconds) and focus on a single sub-topic. Here the aim is not impressive rhetoric but selling one clear idea to the committee: defending a proposal, answering an objection, or making a call to a bloc.
"Some delegations argue that a procurement fund is too costly. The delegate of Kenya respectfully disagrees: pooled procurement lowers prices precisely because it buys at scale — the same mechanism saved billions under existing global health partnerships. Kenya invites the delegations of Brazil, India and Nigeria to co-author a single clause establishing this fund, so that we leave this committee with action, not another statement of concern."
Analysis: The speech first restates the opposing argument fairly (too costly), then rebuts it with concrete logic (buys at scale) and invites specific countries by name to cooperate. This last move is critical: a caucus speech does not merely state an idea, it gathers allies. Naming names instantly draws those delegates' attention to you.
Yielding. In some procedures (especially Harvard-style) you can yield the time left over from your GSL speech. There are three options:
| Yield type | What happens |
|---|---|
| Yield to the Chair | You give the remaining time back to the chair; the safest and most common option. |
| Yield to another delegate | You give the remaining time to an allied delegate; shows bloc strength. |
| Yield to questions | You open the remaining time to the committee's questions; requires confidence but is impressive. |
In your first conferences, end your speech with "the delegate yields the floor to the chair". Yielding to questions looks strong, but if you are not ready a hard question can corner you. As you gain confidence, move to yielding to questions and to your allies.
MUN'daki en büyük yanılgı, en iyi konuşmacının kazandığını sanmaktır. Gerçekte kararlar kürsüde değil, kulislerde alınır: not geçme, kokuş arası fısıltılar ve unmoderated caucus'taki masalar. Diplomasi, komiteyi senin metnin etrafında toplama sanatıdır.
Blok kurmak. Komite açıldıktan kısa süre sonra, çıkarları senin ülkenle örtüşen delegeler doğal olarak gruplaşır (ör. gelişmekte olan ülkeler, AB ülkeleri, bölgesel komşular). İyi bir delege bu blokta pasif bir üye değil, metni yazan ve müzakereyi yürüten kişi olur. Blok liderliği, ana sunan olmanın ve ödül almanın en kısa yoludur.
Ortak sunum (co-submission). Bir karar tasarısını tek başına savunmak yerine, birden fazla ülkeyle birlikte sunmak hem oy tabanını genişletir hem de metni daha dengeli gösterir. Sponsorları seçerken coğrafi ve siyasi çeşitliliğe dikkat et: farklı bloklardan sponsorlar, tasarının "herkesin metni" gibi görünmesini sağlar ve kararsızları çeker.
Komitede sessizce ama sürekli not geç: "senin 3. maddeni destekleyelim, karşılığında bizim finansman maddemize imza atar mısın?" gibi somut takaslar öner. Kürsüde parlamak görünürlük getirir; not geçerek kurulan ittifaklar ise oy getirir. İkisi birlikte kazandırır.
Blok yönetiminde sık görülen bir tuzak, çok büyük bir blok kurmaya çalışmaktır. Kalabalık bloklar dağılır: herkesin maddesi metne girsin isteyince tasarı tutarsız bir listeye döner. Daha iyi bir yol, çekirdek 3-5 ülkeyle net ve tutarlı bir metin yazıp sonra imza toplayarak genişlemektir. Ayrıca bir bloğun tek bir "yıldızı" değil, iş bölümü olmalı: biri metni yazar, biri müzakereyi yürütür, biri de kürsüde metni savunur.
Diplomasinin altın kuralı: kimseyi düşman yapma. Bugün karşı bloktaki delege, yarın bir friendly amendment için sana lazım olabilir. Sert dille değil, ortak çıkar diliyle konuş; "sizin de işinize yarar çünkü..." cümlesi, MUN'daki en güçlü müzakere kalıbıdır.
The biggest misconception in MUN is thinking the best speaker wins. In reality decisions are made not at the podium but in the corridors: note-passing, whispers between caucuses, and the tables of the unmoderated caucus. Diplomacy is the art of gathering the committee around your text.
Building a bloc. Shortly after the committee opens, delegates whose interests align with your country naturally group up (e.g. developing nations, EU states, regional neighbours). A good delegate is not a passive member of this bloc but the person who writes the text and runs the negotiation. Bloc leadership is the shortest path to becoming a main submitter and to winning awards.
Co-submission. Rather than defending a draft alone, submitting it together with several countries both broadens the voting base and makes the text look more balanced. When choosing sponsors, mind geographic and political diversity: sponsors from different blocs make the draft look like "everyone's text" and attract the undecided.
Pass notes quietly but constantly: propose concrete trades like "we will support your clause 3 if you sign our financing clause". Shining at the podium brings visibility; alliances built by note-passing bring votes. Together they win.
A common trap in bloc management is trying to build too large a bloc. Crowded blocs fall apart: when everyone insists their clause enters the text, the draft becomes an incoherent list. A better path is to write a clear, consistent text with a core of 3-5 countries and then expand by collecting signatures. A bloc should also have a division of labour, not a single "star": one writes the text, one runs the negotiation, one defends the text at the podium.
The golden rule of diplomacy: make no one an enemy. The delegate in the opposing bloc today may be the one you need for a friendly amendment tomorrow. Speak not with harsh language but in the language of shared interest; "this also serves you, because..." is the most powerful negotiation pattern in MUN.
Bir MUN oturumunun somut çıktısı bir karar tasarısıdır (draft resolution). Bu belgenin kendine özgü, resmî bir dili vardır ve iki tür maddeden oluşur: sorunu çerçeveleyen başlık maddeleri (preambulatory clauses) ve çözümü sunan işlem maddeleri (operative clauses).
Başlık maddeleri geçmişe bakar: sorunu, önceki BM çabalarını ve komitenin kaygılarını hatırlatır. Bir fiil ya da sıfatla başlar ve virgülle biter; oylanmaz. İşlem maddeleri geleceğe bakar: komitenin ne yapacağını numaralı, emir kipindeki fiillerle sıralar ve noktalı virgülle biter; asıl oylanan bunlardır.
| Başlık maddesi fiilleri | İşlem maddesi fiilleri |
|---|---|
| Recalling, Recognising, Noting with concern, Deeply disturbed, Bearing in mind, Affirming, Emphasising, Guided by | Calls upon, Urges, Requests, Recommends, Encourages, Decides, Establishes, Condemns, Further requests |
The General Assembly,
Recalling its resolution 70/1 on the Sustainable Development Goals,
Noting with concern that vaccine access remains deeply unequal across regions,
1. Calls upon Member States to establish a pooled procurement fund for essential vaccines;
2. Requests the World Health Organization to publish an annual transparency report on fund disbursement;
3. Encourages regional manufacturing partnerships to reduce supply dependency.
TR not: İlk iki satır (Recalling, Noting with concern) başlık maddesidir — sorunu çerçeveler, virgülle biter, oylanmaz. Numaralı satırlar işlem maddesidir — somut eylem önerir, emir fiiliyle başlar, noktalı virgülle biter. Dikkat et: her işlem maddesi kim, ne yapacak sorusuna yanıt verir; "Calls upon Member States to..." kalıbı bunu netleştirir. Belirsiz, "farkındalık yaratmayı umar" tarzı maddeler zayıftır; güçlü maddeler ölçülebilir eylem içerir.
Deneyimli chair'lerin en sık sorduğu soru şudur: "Bu madde nasıl finanse edilecek ve kim uygulayacak?" Tasarına her zaman bir uygulama mekanizması ve bir kaynak fikri ekle; havada kalan güzel niyetler değil, işleyen bir plan ödül kazandırır.
İyi bir tasarının dengesi de önemlidir: çok az işlem maddesi metni zayıf, çok fazlası ise dağınık gösterir. Genellikle birbirini tamamlayan, mantıklı bir sırayla dizilmiş bir avuç güçlü madde, yüzeysel onlarca maddeden iyidir. Maddeleri de bir hikâye gibi sırala: önce sorunu tanımlayan ve bir yapı/fon kuran madde, sonra o yapının ne yapacağını söyleyen maddeler, en sonda ise izleme ve raporlama maddesi. Bu iç mantık, chair'e metnin gerçekten düşünülerek yazıldığını gösterir.
The concrete output of a MUN session is a draft resolution. This document has its own formal language and consists of two kinds of clause: preambulatory clauses that frame the problem, and operative clauses that present the solution.
Preambulatory clauses look to the past: they recall the problem, previous UN efforts and the committee's concerns. Each begins with a verb or adjective and ends with a comma; they are not voted on. Operative clauses look to the future: they list what the committee will do in numbered, command-form verbs and end with a semicolon; these are what is actually voted on.
| Preambulatory verbs | Operative verbs |
|---|---|
| Recalling, Recognising, Noting with concern, Deeply disturbed, Bearing in mind, Affirming, Emphasising, Guided by | Calls upon, Urges, Requests, Recommends, Encourages, Decides, Establishes, Condemns, Further requests |
The General Assembly,
Recalling its resolution 70/1 on the Sustainable Development Goals,
Noting with concern that vaccine access remains deeply unequal across regions,
1. Calls upon Member States to establish a pooled procurement fund for essential vaccines;
2. Requests the World Health Organization to publish an annual transparency report on fund disbursement;
3. Encourages regional manufacturing partnerships to reduce supply dependency.
Note: The first two lines (Recalling, Noting with concern) are preambulatory clauses — they frame the problem, end with a comma and are not voted on. The numbered lines are operative clauses — they propose concrete action, begin with a command verb and end with a semicolon. Note that each operative clause answers the question who does what; the "Calls upon Member States to..." pattern makes this clear. Vague clauses of the "hopes to raise awareness" type are weak; strong clauses contain measurable action.
The question experienced chairs ask most often is: "How will this clause be financed and who will implement it?" Always add an implementation mechanism and a source of funding to your draft; a working plan, not fine intentions left hanging, wins awards.
The balance of a good draft matters too: too few operative clauses make the text look weak, too many make it look scattered. Usually a handful of strong clauses that complement one another in a logical order beats dozens of superficial ones. Order the clauses like a story: first a clause that defines the problem and establishes a structure/fund, then clauses saying what that structure will do, and finally a monitoring and reporting clause. This internal logic shows the chair that the text was genuinely thought through.
MUN'un tek bir kural kitabı yoktur; her konferans bir prosedür geleneği seçer. En yaygın iki gelenek THIMUN ve Harvard tarzıdır; birçok yerel/ulusal MUN ise bu ikisinden ödünç alarak kendi karışımını kurar. Bu farkları bilmek, yeni bir konferansa girdiğinde şaşırmamanı sağlar.
| Boyut | THIMUN tarzı | Harvard / HMUN tarzı |
|---|---|---|
| Karar sayısı | Konu başına genellikle tek bir birleşik karar hedeflenir; lobicilikle ortak metin oluşturulur. | Aynı anda birden çok rakip karar tasarısı masada olabilir. |
| Başkanlık | Öne çıkan bir başkanlar heyeti (panel of the chairs) oturumu güçlü biçimde yönlendirir; konu ve zaman büyük ölçüde önceden belirlidir. | Tek bir başkan; konu, zaman ve sıra çoğunlukla delegelerin önergelerine bırakılır. |
| Hazırlık vs doğaçlama | Lobicilik, önceden okuma ve metin yazma öne çıkar; uzlaşı ve diplomasi ödüllendirilir. | Doğaçlama, hitabet ve blok liderliği öne çıkar; salondan tadilat ve aktif kokuş yoğundur. |
| Metin ne zaman yazılır | İlk gün büyük ölçüde lobicilik/unmoderated; kararlar konferansta yazılır ve onay panelinden geçer. | Genellikle tüm belgeler toplantı süresi içinde yazılır; önceden yazılmış madde getirmek kural dışı olabilir. |
| Not geçme | Kullanılır ama akış panelce sıkı yönetilir. | Yoğun not geçme ve aktif kulis tipiktir. |
Yerel ve ulusal MUN'lar (Türkiye'dekiler dahil) çoğu zaman bu iki geleneğin bir karışımını kullanır ve ödül kültürleri de değişir: bazıları bol "diplomat" ödülü verirken, bazıları tek bir "best delegate" etrafında keskin bir rekabet kurar. Ana sunan/co-submitter kotaları, imza sayıları ve tadilat kuralları da konferansa göre farklılaşır.
Yukarıdaki karşılaştırma genel eğilimleri gösterir; hiçbir ayrıntıyı evrensel kabul etme. THIMUN'daki imzacı sayısı, Harvard'daki yield kuralları, bir yerel MUN'daki motion adları konferanstan konferansa değişir. Kayıt olduğun konferansın yayımladığı resmî Rules of Procedure ve delege el kitabını (delegate handbook) mutlaka oku; bu tek kaynak, bu rehber dahil her genel anlatımın önüne geçer.
MUN has no single rulebook; each conference chooses a procedural tradition. The two most common are THIMUN and Harvard style; many local/national MUNs borrow from both to build their own mix. Knowing these differences keeps you from being surprised when you enter a new conference.
| Dimension | THIMUN style | Harvard / HMUN style |
|---|---|---|
| Number of resolutions | Usually aims for a single merged resolution per topic; a shared text is built through lobbying. | Several rival draft resolutions may be on the table at once. |
| Chairing | A prominent panel of the chairs strongly steers the session; topic and timing are largely predetermined. | A single chair; topic, timing and order are mostly left to delegates' motions. |
| Preparation vs improvisation | Lobbying, prior reading and drafting stand out; consensus and diplomacy are rewarded. | Improvisation, rhetoric and bloc leadership stand out; floor amendments and active caucusing are intense. |
| When text is written | The first day is largely lobbying/unmoderated; resolutions are written at the conference and pass an approval panel. | Usually all documents are written within meeting time; bringing pre-written clauses may be out of order. |
| Note-passing | Used, but the flow is tightly managed by the panel. | Heavy note-passing and active lobbying are typical. |
Local and national MUNs (including those in Turkey) often use a mix of these two traditions, and their award cultures vary too: some give many "diplomacy" awards, while others build sharp competition around a single "best delegate". Main-submitter/co-submitter quotas, signature counts and amendment rules also differ by conference.
The comparison above shows general tendencies; do not treat any detail as universal. The number of signatories in THIMUN, the yield rules in Harvard, the motion names in a local MUN all vary from conference to conference. Always read the official Rules of Procedure and the delegate handbook published by the conference you register for; that single source takes precedence over every general account, this guide included.
Çoğu MUN konferansı komite sonunda ödüller dağıtır: Best Delegate, Outstanding Delegate, Honourable Mention ve çoğu zaman bir Best Position Paper ödülü. Ama ödülü belirleyen, en yüksek sesle konuşan değil, komiteye en çok katkı yapan delegedir. Chair'lerin gerçekte neyi ödüllendirdiğini bilmek stratejini kökten değiştirir.
Ülke politikasına tutarlı sadakat; doğru ve kanıta dayalı bilgi; kokuşlarda yapıcı liderlik ve müzakere; karar tasarısı yazarlığı ve friendly amendment'lerle uzlaşı kurma; prosedürü doğru ve yerinde kullanma; başka delegeleri dahil eden, onları küçültmeyen bir tavır. Kısacası: komiteyi ileri taşıyan delege.
Komiteyi domine etmek, herkesin sözünü kesmek; karakterden çıkıp kişisel görüş savunmak (breaking character); saldırgan, aşağılayıcı ya da alaycı ton; kürsüde parlayıp kuliste hiçbir şey üretmemek; kural ezberini gösteriş için kullanıp tartışmayı tıkamak. Chair'ler agresif "yıldız" delegeyi genellikle cezalandırır, ödüllendirmez.
Bu ayrımın altında tek bir ilke yatar: MUN bir diplomasi simülasyonudur, bir tartışma yarışması değil. Gerçek diplomatlar bağırarak değil, ittifak kurarak kazanır. Bu yüzden en güçlü strateji, komitedeki en vazgeçilmez kişi olmaktır: metni yazan, blokları birbirine bağlayan, kararsızları ikna eden delege. Böyle bir delege çoğu zaman tek kelime bağırmadan Best Delegate olur.
Bazı konferanslarda ödüllerin bir bölümü daha komite başlamadan, position paper kalitesiyle belirlenir. İyi araştırılmış, doğru formatlı ve somut önerili bir position paper, chair'e daha ilk günden "bu delege ciddi" mesajını verir.
Ödül hiyerarşisini de doğru anlamak gerekir: Best Delegate genellikle komitenin akışını en çok yönlendiren, hem kürsüde hem kuliste vazgeçilmez olan delegeye gider; Outstanding ve Honourable Mention ise güçlü ama daha dar katkı yapanlara verilir. Yine de ödül, MUN deneyiminin tamamı değildir. Chair geri bildirimi, yeni tanıdığın delegeler ve bir konuyu gerçekten derinlemesine öğrenmiş olman, çoğu zaman madalyadan daha kalıcı kazanımlardır. Ödülü hedefle ama onu tek ölçü yapma.
Most MUN conferences hand out awards at the end of committee: Best Delegate, Outstanding Delegate, Honourable Mention, and often a Best Position Paper award. But what decides the award is not the loudest speaker, it is the delegate who contributes most to the committee. Knowing what chairs actually reward changes your strategy at the root.
Consistent loyalty to country policy; accurate, evidence-based knowledge; constructive leadership and negotiation in caucuses; authorship of a draft resolution and building consensus through friendly amendments; correct and well-timed use of procedure; a manner that includes other delegates rather than belittling them. In short: the delegate who moves the committee forward.
Dominating the committee, cutting everyone off; stepping out of character to defend a personal opinion (breaking character); an aggressive, demeaning or mocking tone; shining at the podium while producing nothing in the corridors; using rule-knowledge for show to block the debate. Chairs usually punish the aggressive "star" delegate rather than rewarding them.
Beneath this distinction lies one principle: MUN is a diplomacy simulation, not a debate contest. Real diplomats win not by shouting but by building alliances. So the strongest strategy is to be the most indispensable person in the committee: the delegate who writes the text, links the blocs and persuades the undecided. Such a delegate often becomes Best Delegate without shouting a single word.
At some conferences part of the awards is decided before committee even starts, by the quality of the position paper. A well-researched, correctly formatted position paper with concrete proposals sends the chair a "this delegate is serious" message from day one.
It also helps to understand the award hierarchy: Best Delegate usually goes to the one who steers the committee's flow most and is indispensable both at the podium and in the corridors; Outstanding and Honourable Mention go to strong but narrower contributors. Even so, an award is not the whole MUN experience. The chair's feedback, the delegates you meet, and having truly learned a topic in depth are often more lasting gains than a medal. Aim for the award, but do not make it the only measure.
Aşağıdaki hatalar özellikle yeni başlayan Türk delegelerde sık görülür. İyi haber: hepsi bilinçli bir hazırlıkla kolayca önlenebilir ve her biri düzeltildiğinde performans belirgin yükselir.
En yaygın hata: atanan ülkenin değil, kendi fikrinin savunulması. Chair bunu breaking character olarak görür ve ciddi puan kaybettirir.
Kelimesi kelimesine ezberlenen konuşma, ilk soruda ya da beklenmedik gelişmede çöker. Çatı kur, doğaçla doldur.
Güzel konuşup kuliste hiçbir metin üretmemek. Ödüller kulistedir; unmoderated caucus'u boş geçme.
Rakibi ezmeye çalışmak diplomatik değildir. Sert dil kısa vadede güçlü görünür, uzun vadede müttefik kaybettirir.
"I think", "you are wrong" gibi doğrudan ifadeler. Üçüncü şahıs ve resmî hitap (the honourable delegate) şarttır.
Yanlış motion vermekten çekinip hiç söz almamak. Chair yeni delegeye toleranslıdır; küçük bir prosedür hatası, sessiz kalmaktan iyidir.
Mükemmel aksan gerekmez; net telaffuz ve akıcı ritim yeter. Ülke ve kurum adlarını (UNFCCC, ECOSOC, WHO) önceden yüksek sesle prova et; kürsüde takılmamak özgüveni doğrudan artırır. Sık kullanacağın diplomatik kalıpları ("the delegate would like to...") ezberleyip otomatikleştir.
Son bir uyarı: tek konferansta her şeyi başarmaya çalışma. İlk MUN'un bir öğrenme deneyimidir; hedefin ödül değil, akışı kavramak ve ikinci konferansına daha güçlü girmek olsun. En hızlı gelişen delegeler, hatalarını gizleyen değil, her turdan sonra chair geri bildirimini isteyip not alanlardır.
The mistakes below are especially common among new Turkish delegates. The good news: all of them are easily prevented with deliberate preparation, and fixing each one visibly raises performance.
The most common mistake: defending your own view instead of the assigned country's. The chair sees this as breaking character and it costs serious points.
A speech memorised word for word collapses at the first question or unexpected turn. Build a frame, fill it improvising.
Speaking well but producing no text in the corridors. Awards are in the corridors; do not waste the unmoderated caucus.
Trying to crush a rival is not diplomatic. Harsh language looks strong short-term but loses allies long-term.
Direct phrases like "I think", "you are wrong". Third-person and formal address (the honourable delegate) are essential.
Never taking the floor for fear of a wrong motion. The chair is tolerant of new delegates; a small procedural error beats staying silent.
A perfect accent is not required; clear pronunciation and a fluent rhythm are enough. Rehearse country and institution names (UNFCCC, ECOSOC, WHO) aloud beforehand; not stumbling at the podium directly boosts confidence. Memorise and automate the diplomatic patterns you will use often ("the delegate would like to...").
One last warning: do not try to achieve everything in a single conference. Your first MUN is a learning experience; let your goal be not an award but grasping the flow and entering your second conference stronger. The fastest-improving delegates are not those who hide their mistakes but those who ask the chair for feedback after each round and take notes.
| Terim | Anlamı |
|---|---|
| Delegate | Atanan bir ülkeyi temsil eden katılımcı. |
| Dais / Chair | Oturumu yöneten başkanlık masası / başkan. |
| Placard | Ülke adının yazılı olduğu, söz almak ve oy vermek için kaldırılan kart. |
| Roll Call | Oturum başında yapılan yoklama; delege present der. |
| Setting the Agenda | Hangi konunun önce görüşüleceğine karar verme. |
| GSL (General Speakers List) | Sürekli açık kalan genel konuşmacı listesi. |
| Moderated Caucus | Alt-konuda başkanın söz verdiği kısa konuşmalar bloğu. |
| Unmoderated Caucus | Kuralların askıya alındığı serbest tartışma ve yazım arası. |
| Motion | Bir eylem öneren usul önergesi (ör. kokuşa geçmek). |
| Point of Order | Kurala aykırı bir işlemi bildiren usul noktası. |
| Point of Inquiry | Prosedürle ilgili soru sorma noktası. |
| Yield | Konuşmadan artan sürenin başkana, bir delegeye ya da sorulara devri. |
| Working Paper | Bir bloğun resmî formata girmemiş ilk taslağı. |
| Draft Resolution | Resmî formata girmiş, sunulmaya hazır karar tasarısı. |
| Preambulatory Clause | Sorunu çerçeveleyen, virgülle biten başlık maddesi (oylanmaz). |
| Operative Clause | Çözümü sunan, numaralı ve noktalı virgülle biten işlem maddesi (oylanır). |
| Amendment (friendly/unfriendly) | Bir tasarıyı değiştirme önergesi; friendly oylamasız, unfriendly oylanarak geçer. |
| Sponsor | Tasarıyı yazan ve içeriğini destekleyen delege. |
| Signatory | Tasarının tartışılmasını isteyen ama desteklemek zorunda olmayan delege. |
| Main Submitter | Tasarıyı komiteye sunan ve savunan baş delege (özellikle THIMUN). |
| Bloc | Ortak çıkarla birlikte hareket eden delege grubu. |
| Quorum | Oturumun ve oylamaların geçerli olması için gereken asgari delege sayısı. |
| Veto | Güvenlik Konseyi'nin 5 daimî üyesinin karar düşürme yetkisi. |
| Position Paper | Ülkenin duruşunu özetleyen, konferans öncesi resmî belge. |
| Directive | Kriz komitesinde olaylara müdahale için yazılan kısa eylem belgesi. |
| Breaking Character | Delegenin ülkesinin duruşundan çıkıp kişisel görüş savunması. |
| Term | Meaning |
|---|---|
| Delegate | A participant representing an assigned country. |
| Dais / Chair | The panel running the session / the chair. |
| Placard | The card bearing the country name, raised to take the floor and to vote. |
| Roll Call | The attendance call at the start; the delegate says present. |
| Setting the Agenda | Deciding which topic is discussed first. |
| GSL (General Speakers List) | The continuously open general speakers list. |
| Moderated Caucus | A block of short speeches on a sub-topic, recognised by the chair. |
| Unmoderated Caucus | A free discussion and writing break with the rules suspended. |
| Motion | A procedural proposal for an action (e.g. moving into a caucus). |
| Point of Order | A procedural point noting an action against the rules. |
| Point of Inquiry | A point for asking a question about procedure. |
| Yield | Giving leftover speaking time to the chair, a delegate or questions. |
| Working Paper | A bloc's first draft, not yet in official format. |
| Draft Resolution | A resolution in official format, ready to be introduced. |
| Preambulatory Clause | A framing clause ending with a comma (not voted on). |
| Operative Clause | A numbered action clause ending with a semicolon (voted on). |
| Amendment (friendly/unfriendly) | A motion to change a draft; friendly passes without a vote, unfriendly is voted on. |
| Sponsor | A delegate who wrote the draft and supports its content. |
| Signatory | A delegate who wants the draft debated but need not support it. |
| Main Submitter | The lead delegate who submits and defends the draft (especially THIMUN). |
| Bloc | A group of delegates acting together out of shared interest. |
| Quorum | The minimum number of delegates needed for the session and votes to be valid. |
| Veto | The power of the Security Council's 5 permanent members to defeat a resolution. |
| Position Paper | The formal pre-conference document summarising the country's stance. |
| Directive | A short action document written in a crisis committee to intervene in events. |
| Breaking Character | A delegate stepping out of their country's stance to defend a personal view. |
İyi bir MUN hazırlığı üç eksende ilerler: bilgi (ülke + konu), belge (position paper + hazır maddeler) ve beceri (konuşma + prosedür provası). Aşağıdaki adım planı, konferans gününe güvenle çıkmanı sağlar.
| Adım | Ne yapılır |
|---|---|
| 1. Konferansı çöz | Komiteni, konunu ve prosedür geleneğini (THIMUN/Harvard/karma) öğren; konferansın kendi ROP ve delege el kitabını indir. |
| 2. Ülkeni araştır | Dış politikasını, ittifaklarını, taraf olduğu anlaşmaları ve konuyla ilgili geçmiş oylarını çıkar. |
| 3. Konuyu araştır | Sorunun arka planını, ilgili BM kararlarını ve mevcut çözüm tartışmalarını öğren. |
| 4. Position paper yaz | Arka plan + duruş + somut çözümler; çözümleri sonradan maddeye çevrilebilecek biçimde kur. |
| 5. Konuşma çatısı hazırla | Açılış GSL için hook + duruş + 3 madde + çağrı çatısı; ezber değil, doğaçlanabilir bir iskelet. |
| 6. Prosedür provası | Points/motions listesini yüksek sesle çalış; birkaç motion cümlesini otomatikleştir. |
| 7. Müttefik haritası | Hangi ülkelerle blok kurabileceğini önceden düşün; olası ortak maddeleri not et. |
Konferansa, position paper'ından türettiğin 3-4 hazır işlem maddesiyle git (prosedür izin veriyorsa). Unmoderated caucus başladığında boş sayfaya bakan delege değil, masaya metin koyan delege ol; tartışmanın çerçevesini kuran taraf her zaman öndedir.
Dil temelini de ihmal etme: akademik kelime, resmî ifade kalıpları ve akıcı konuşma, MUN'un her anında işe yarar. Genel İngilizce modülü ve konu anlatımları bu temeli güçlendirir; münazara formatlarını çalışmak ise kürsü özgüvenini doğrudan artırır.
Good MUN preparation moves along three axes: knowledge (country + topic), documents (position paper + ready clauses) and skill (speech + procedure rehearsal). The step plan below gets you to the conference day with confidence.
| Step | What to do |
|---|---|
| 1. Decode the conference | Learn your committee, topic and procedural tradition (THIMUN/Harvard/mixed); download the conference's own ROP and delegate handbook. |
| 2. Research your country | Map its foreign policy, alliances, treaties it is party to, and its past votes on the topic. |
| 3. Research the topic | Learn the problem's background, relevant UN resolutions, and current solution debates. |
| 4. Write the position paper | Background + stance + concrete solutions; phrase the solutions so they can later become clauses. |
| 5. Prepare a speech frame | For the opening GSL: hook + stance + 3 clauses + call; a skeleton to improvise from, not a memorised script. |
| 6. Rehearse procedure | Practise the points/motions list aloud; automate a few motion sentences. |
| 7. Map your allies | Think in advance which countries you can build a bloc with; note possible shared clauses. |
Go to the conference with 3-4 ready operative clauses derived from your position paper (if procedure allows). When the unmoderated caucus starts, be the delegate who puts text on the table, not the one staring at a blank page; the side that sets the frame is always ahead.
Do not neglect the language foundation either: academic vocabulary, formal expression patterns and fluent speaking help at every moment of MUN. The General English module and the topic guides strengthen this base; studying debate formats directly boosts podium confidence.
Lise ve üniversite öğrencileri katılabilir; birçok konferansın başlangıç seviyesi komiteleri vardır. Önceden deneyim şart değildir — büyük bir Genel Kurul komitesi ilk kez katılanlar için en uygun başlangıçtır.
Akıcı ama mükemmel olmayan bir İngilizce yeter. MUN dili öğrenilebilir kalıplardan oluşur; birkaç diplomatik ifade ve konuşma çatısı ezberlendiğinde orta seviye bir öğrenci bile rahatça katılır. Zaten MUN'un amacı dili baskı altında geliştirmektir.
Komitede hayır — atandığın ülkenin duruşunu savunursun. Ama bu, kişisel değerlerini bastırmak değil, farklı bir bakış açısını anlamayı öğrenmektir; MUN'un en değerli kazanımlarından biri budur.
Çoğu konferansta evet ve bazı ödüller buna bağlıdır. Zorunlu olmasa bile yazmak faydalıdır: konferansta ne diyeceğinin ve hangi maddeleri savunacağının hazır planı olur.
Biri diğerinden üstün değildir; farklı becerileri öne çıkarırlar. THIMUN diplomasi ve metin yazımını, Harvard doğaçlama ve hitabeti ödüllendirir. Hangisine gidersen git, o konferansın kendi ROP'unu oku.
Hayır. İlk konferansların amacı akışı öğrenmektir. En hızlı gelişen delegeler, ödüle değil chair geri bildirimine odaklanıp her turdan ders çıkaranlardır.
High-school and university students can take part; many conferences have beginner-level committees. Prior experience is not required — a large General Assembly committee is the best start for first-timers.
Fluent but imperfect English is enough. MUN language is made of learnable patterns; once a few diplomatic phrases and a speech frame are memorised, even an intermediate student can take part comfortably. MUN's aim, after all, is to develop the language under pressure.
In committee, no — you defend your assigned country's stance. But this is not suppressing your personal values, it is learning to understand a different point of view; that is one of MUN's most valuable gains.
At most conferences yes, and some awards depend on it. Even when not mandatory, writing one helps: you get a ready plan of what to say and which clauses to defend at the conference.
Neither is superior; they foreground different skills. THIMUN rewards diplomacy and drafting, Harvard rewards improvisation and rhetoric. Whichever you attend, read that conference's own ROP.
No. The aim of your first conferences is to learn the flow. The fastest-improving delegates focus not on awards but on the chair's feedback and take a lesson from every round.
Dil temelini güçlendir:
Strengthen your language foundation: