True / False / Not Given
Tanım
Yalnızca metinde yazana bak. Genel bilgini, mantıklı çıkarımını işin içine katma.
True / False / Not Given soruları metinde verilen bilgilerin (facts) doğru, yanlış veya hiç söylenmemiş olup olmadığını test eder. IELTS Academic Reading'in en sık görülen soru tipidir.
Üç olası cevap:
- True: İddia metinde verilen bilgi ile aynı anlamı taşır.
- False: İddia metindeki bilgi ile açıkça çelişir. Metin tam tersini söyler.
- Not Given: İddia hakkında metinde ne onaylama ne reddetme vardır. Bilgi yok.
Önemli ayrım: T/F/NG metinde verilen bilgilere dayanır. Y/N/NG ise yazarın görüşüne dayanır. İkisi farklı soru tipleridir.
Karar Şeması
İddia ile metin cümlesini karşılaştırırken üç aşamalı bir karar şeması uygula.
5 Adımlı Strateji
- İddiayı tam okur, anahtar kelimeleri işaretle. İsim, sayı, yer, sıfat, fiil. Bu kelimeler ya da eşanlamlıları metinde aranacak.
- Metni tara, doğru bölümü bul. Sorular metnin sırasına göre gelir. Yani 2. soru 1. sorudan sonra geçen bir bölümde olur, üzerine geri dönmez.
- İddianın anlamını metindeki cümle ile karşılaştır. Aynı anlam → True. Tam zıt → False. Bağlantı kurulamaz → Not Given.
- Genelleyici sözcüklere dikkat: "all", "every", "always", "never", "only". İddiada bunlar var ama metinde "some", "sometimes" geçiyorsa, False olabilir.
- Karar veremiyorsan Not Given seç. Çok fazla zaman kaybetme. Net bir destek veya çelişki bulamadığın için bilgi yoktur, NG seç.
3 Tipik Tuzak
Genel Bilgi Karıştırma
İddia mantıklı geldiği için True işaretlemek. Önemli olan metinde söylenip söylenmediği.
False ve Not Given Karışması
Metin iddiayı reddetmiyorsa False değil, Not Given'dır. False için açık çelişki olmalı.
Kısmi Eşleşme
Metinde iddianın bir kısmı geçer ama hepsi geçmez. Tüm iddianın doğrulanması gerekir.
Örnek 1 · True ve False
Metin:
The first commercial radio broadcast in the United States took place in 1920, when the Pittsburgh-based station KDKA aired the results of the presidential election. Radio quickly became a dominant medium, reaching nearly 80 percent of American households by 1940. Television, introduced in the late 1940s, did not surpass radio in popularity until the mid-1950s.
İddia 1: The first commercial radio broadcast in the US was in 1920.
İddia 2: Television became more popular than radio in 1940.
- A) True, False
- B) True, Not Given
- C) False, True
- D) Not Given, False
İddia 1 → True. Metin: "The first commercial radio broadcast in the United States took place in 1920". Birebir aynı bilgi.
İddia 2 → False. Metin: "Television... did not surpass radio in popularity until the mid-1950s". Yani 1950'lerin ortasına kadar TV radyoyu geçmedi. İddiada 1940 deniyor → çelişki → False.
İpucu: "until", "not... until" gibi yapılar zaman çelişkilerini gizler. Dikkat oku.
| commercial broadcast | ticari yayın |
| air (verb) | yayınlamak |
| dominant medium | baskın medya |
| surpass | geçmek, aşmak |
| household | hane |
Örnek 2 · Not Given Ayrımı
Metin:
Honeybees communicate the location of food sources through a behaviour known as the "waggle dance". A returning forager performs a figure-eight pattern on the honeycomb, with the angle of the dance indicating direction relative to the sun. The duration of the waggle phase correlates with the distance to the food source.
İddia: Younger bees learn the waggle dance from older bees.
- A) True
- B) False
- C) Not Given
Analiz: Metin waggle dance'in nasıl yapıldığını ve neyi ifade ettiğini anlatıyor. Ama genç-yaşlı arı ilişkisi, öğrenme süreci hakkında hiçbir şey söylenmiyor.
Genç arıların yaşlılardan öğrenmesi mantıklı bir varsayım olabilir ama metinde belirtilmemiş.
Bilgi yok → Not Given.
Önemli: İddianın mantıklı olması seni A şıkkına çekmemeli (Tuzak 01). Metin reddetmiyor ama desteklemiyor da → NG.
| honeybee | bal arısı |
| forager | yiyecek toplayıcı arı |
| honeycomb | petek |
| correlate with | ile ilişkili olmak |
| duration | süre |
Mini Quiz
Hadi Dene
Metin: "The Amazon rainforest produces around 20 percent of the world's oxygen and is home to more than three million species of plants and animals."
İddia: The Amazon rainforest contains over three million species.
- A) True
- B) False
- C) Not Given
Metin: "Many indigenous communities live within the Amazon. Their traditional knowledge of local plants has contributed significantly to modern medicine."
İddia: The Amazon's indigenous population is decreasing.
- A) True
- B) False
- C) Not Given
Metin: "Despite popular belief, deforestation in the Amazon is not primarily caused by logging. The main driver is cattle ranching, which accounts for nearly 80 percent of forest loss."
İddia: Logging is the leading cause of deforestation in the Amazon.
- A) True
- B) False
- C) Not Given
IELTS Reading Denemesine Git
T/F/NG sorularını gerçek deneme formatında çöz.
Reading Denemesine Git