Relative Clausesİlgi Cümlecikleri

Bir insanı ya da nesneyi tarif etmek istediğimizde çoğu zaman tek bir sıfat yetmez. "Kadın geldi" yerine "Dün seni telefonla arayan kadın geldi" demek isteriz. İşte bu tarif eden öbek — dün seni telefonla arayan — bir ilgi cümleciğidir. İngilizcede karşılığı: "The woman who called you yesterday came." Gördüğünüz gibi tarif, İngilizcede ismin arkasından gelir.

İlgi cümlecikleri var çünkü dil ekonomiktir: iki ayrı cümleyi tek, akıcı bir cümlede birleştirmemizi sağlarlar. "I met a man. He speaks five languages." iki kısa, kopuk cümledir. İlgi cümleciğiyle: "I met a man who speaks five languages." Tek nefeste, doğal ve olgun bir cümle. Bu yüzden ilgi cümlecikleri hem konuşmada hem de özellikle akademik yazıda bilgi yoğunluğunu artıran temel araçtır.

Türkçedeki karşılığı

Türkçede aynı işi -en / -an ve -dığı / -diği ekleri yapar: "gelen adam", "okuduğum kitap". Fakat iki büyük fark vardır. Birincisi, Türkçede tarif ismin önüne gelir ("gelen adam"), İngilizcede arkasına ("the man who came"). İkincisi, Türkçede who/which gibi bir bağlayıcı zamir yoktur; iş eklerle görülür. İngilizcede ise bu zamir çoğu zaman zorunludur.

Neden Türk öğrenciler zorlanır?

• Ters diziliş: Beynimiz tarifi ismin önüne koymaya alışkın; İngilizce arkaya koymayı ister.
• Bağlayıcı zamir zorunluluğu: Türkçede olmayan who/which/that'i eklemeyi unutmak çok yaygındır.
• Özne düşürme yanılgısı: Türkçe etkisiyle "The man Ø came" gibi zamiri düşürüp cümleyi bozmak (özne pozisyonunda zamir düşmez).
• Virgül anlamı: Virgülün anlamı değiştirdiğini (defining/non-defining) fark etmemek.

When we want to describe a person or thing, a single adjective is often not enough. Instead of "Kadın geldi" we want to say "Dün seni telefonla arayan kadın geldi". This describing phrase — dün seni telefonla arayan — is a relative clause. Its English equivalent: "The woman who called you yesterday came." As you can see, in English the description comes after the noun.

Relative clauses exist because language is economical: they let us combine two separate sentences into one fluent sentence. "I met a man. He speaks five languages." is two short, disconnected sentences. With a relative clause: "I met a man who speaks five languages." One breath, a natural and mature sentence. That is why relative clauses are a fundamental tool for increasing information density both in speech and especially in academic writing.

The Turkish equivalent

In Turkish, the same job is done by the -en / -an and -dığı / -diği suffixes: "gelen adam", "okuduğum kitap". But there are two big differences. First, in Turkish the description comes before the noun ("gelen adam"), in English after it ("the man who came"). Second, in Turkish who/which-type connecting pronouns do not exist; instead, suffixes do the job. In English, however, this pronoun is usually obligatory.

Why do Turkish learners struggle?

• Reversed order: Our brain is used to putting the description before the noun; English wants it after.
• The obligatory connecting pronoun: Forgetting to add who/which/that, which don't exist in Turkish, is very common.
• The subject-dropping fallacy: Under Turkish influence, dropping the pronoun as in "The man Ø came" and breaking the sentence (the pronoun cannot drop in subject position).
• The meaning of the comma: Not noticing that the comma changes the meaning (defining/non-defining).

• İlgi cümleciği bir ismi tarif eder ve o ismin hemen arkasına gelir.
• who = insan, which = nesne/hayvan/şey, that = ikisi de (yalnızca defining'de).
• whose = sahiplik ("...nın ...sı"), where = yer, when = zaman, why = sebep (reason ile).
• İki tür var: defining (virgülsüz, hayati bilgi) ve non-defining (virgüllü, ek bilgi).
• Özne pozisyonunda ilgi zamiri düşmez: "the man who lives here".
• Nesne pozisyonunda ilgi zamiri düşebilir (yalnız defining): "the film (that) I saw".
• Non-defining cümlecikte that kullanılmaz ve zamir düşürülemez.
• Edat (preposition) günlük dilde sona atılır: "the house I live in"; resmî dilde öne: "the house in which I live".
• Türkçenin aksine ilgi zamiri zorunludur (özne konumunda); eklemeyi unutmak en sık hatadır.

• A relative clause describes a noun and comes right after it.
• who = person, which = object/animal/thing, that = both (only in defining clauses).
• whose = possession ("...'s ..."), where = place, when = time, why = reason (with 'reason').
• There are two types: defining (no comma, essential information) and non-defining (with commas, extra information).
• Subject position: the relative pronoun cannot drop: "the man who lives here".
• Object position: the relative pronoun can drop (only in defining): "the film (that) I saw".
• In a non-defining clause, that is not used and the pronoun cannot drop.
• In everyday language the preposition is thrown to the end: "the house I live in"; in formal language it goes to the front: "the house in which I live".
• Unlike Turkish, the relative pronoun is obligatory (in subject position); forgetting to add it is the most common mistake.

İlgi cümleciği kurmanın mantığı iki cümleyi birleştirmektir. Elinizde ortak bir isim vardır; ikinci cümledeki o ismi bir ilgi zamiriyle değiştirir ve cümleciği ismin arkasına koyarsınız.

Temel formül

İsim + [ilgi zamiri (who/which/that/whose/where) + cümlecik]. Cümleyi kurarken önce hangi ismin tarif edildiğini, sonra tarif edilen ismin cümlecik içindeki rolünü (özne mi nesne mi) belirleyin.

1) Özne pozisyonu (zamir = cümleciğin öznesi)

İki cümle: "I know a woman." + "She speaks Japanese." Ortak isim a woman; ikinci cümlede she öznedir. she yerine who koyarız: "I know a woman who speaks Japanese."

2) Nesne pozisyonu (zamir = cümleciğin nesnesi, düşebilir)

İki cümle: "The film was great." + "I saw it last night." Ortak isim the film; ikinci cümlede it nesnedir. it yerine that/which koyar, en başa taşırız: "The film (that) I saw last night was great." Nesne pozisyonunda zamiri tamamen düşürebiliriz.

Olumsuz ve soru cümleciğin İÇİNDE

İlgi cümleciğinin kendi içindeki fiil olumsuz ya da soru anlamı taşıyabilir; bu, ana cümlenin yapısını değiştirmez. Cümlecik daima düz cümle sırasında kalır (soru dizilişi kullanılmaz).

The logic of building a relative clause is to combine two sentences. You have a shared noun; you replace that noun in the second sentence with a relative pronoun and place the clause after the noun.

Basic formula

Noun + [relative pronoun (who/which/that/whose/where) + clause]. When building the sentence, first decide which noun is being described, then the role of that noun inside the clause (subject or object).

1) Subject position (pronoun = subject of the clause)

Two sentences: "I know a woman." + "She speaks Japanese." The shared noun is a woman; in the second sentence she is the subject. she is replaced by who: "I know a woman who speaks Japanese."

2) Object position (pronoun = object of the clause, can drop)

Two sentences: "The film was great." + "I saw it last night." The shared noun is the film; in the second sentence it is the object. it is replaced by that/which and moved to the front: "The film (that) I saw last night was great." In object position we can drop the pronoun entirely.

Negatives and questions INSIDE the clause

The verb inside the relative clause can be negative or carry a question meaning; this does not change the structure of the main sentence. The clause always stays in statement word order (question order is not used).

İlgi cümleciklerinde asıl telaffuz özelliği tonlama ve duraklamadır; bu, yazıdaki virgülün sesteki karşılığıdır. Defining cümlecik ana isimle kesintisiz okunur; non-defining cümlecik ise virgüllerin olduğu yerde hafif duraklama ve genellikle düşen bir tonla söylenir.

Ayrıca that günlük hızlı konuşmada zayıf biçimde /ðət/ okunur ve nesne konumunda çoğu zaman tamamen düşürülür. who /huː/, whose /huːz/, which /wɪtʃ/ olarak okunur; whose ile who's (who is) sesteş olduğundan bağlamdan ayrılır.

The main pronunciation feature of relative clauses is intonation and pausing; this is the spoken counterpart of the comma in writing. A defining clause is read with the main noun without a break; a non-defining clause, on the other hand, is said with a slight pause where the commas are, usually on a falling tone.

Also, that is pronounced weakly as /ðət/ in fast everyday speech and is often dropped entirely in object position. who /huː/, whose /huːz/, which is pronounced /wɪtʃ/; whose and who's (who is) are homophones, so they are told apart by context.

İlgi cümleciklerinin her bir zamiri belirli bir işlevi karşılar. Aşağıda en yaygından daha özele doğru, her biri için birçok örnekle inceliyoruz.

1) who — insanları tarif etmek (en yaygın)

İnsan söz konusu olduğunda who kullanılır. Hem özne hem nesne rolünde çalışır; günlük dilde nesne rolünde that de sık geçer, ama insan için who en doğaldır.

2) which / that — nesne, hayvan ve şeyleri tarif etmek

Cansız nesneler, kavramlar ve hayvanlar için which ya da that kullanılır. Defining cümlecikte ikisi de olur ve günlük dilde that daha yaygındır; non-defining'de yalnızca which geçerlidir.

3) whose — sahiplik (iyelik)

whose, "onun ...sı" ilişkisini kurar ve daima bir ismin önünde durur (whose + isim). Hem insan hem şey için kullanılabilir. Türkçedeki "...sı ...an" kalıbına ("arabası çalınan adam") denk gelir.

4) where — yer bildirmek

Bir yeri tarif ederken where kullanılır ve "in/at/on which" ifadesinin yerini tutar. Dikkat: where'den sonra tam bir cümle gelir (özne + fiil) ve ayrı bir edata gerek kalmaz.

5) when / why — zaman ve sebep

when zaman ifadeleriyle (day, year, moment), why yalnızca reason sözcüğüyle kullanılır. İkisi de günlük dilde sıklıkla düşürülür.

6) which ile tüm cümleye atıf (B2)

Non-defining bir , which, tek bir isme değil, önceki tüm cümleye atıf yapabilir. Türkçedeki "...ki bu da..." yapısına benzer.

Each relative pronoun serves a particular function. Below we examine them from the most common to the more specific, with many examples for each.

1) who — describing people (most common)

When people are involved, who is used. It works in both subject and object roles; in everyday language, in the object role, that also appears often, but for people who is the most natural.

2) which / that — describing objects, animals and things

For inanimate objects, concepts and animals, which or that is used. Both work in a defining clause and in everyday language that is more common; in non-defining clauses only which is valid.

3) whose — possession

whose sets up the "his/her ..." relationship and always stands before a noun (whose + noun). It can be used for both people and things. It corresponds to the Turkish "...sı ...an" pattern ("arabası çalınan adam").

4) where — indicating place

When describing a place, where is used and stands in for the expression "in/at/on which". Note: after where a full clause follows (subject + verb) and no separate preposition is needed.

5) when / why — time and reason

when is used with time expressions (day, year, moment), why is used only with the word reason. Both are often dropped in everyday language.

6) which referring to a whole clause (B2)

A non-defining , which can refer, not to a single noun, but to the entire preceding clause. It resembles the Turkish "...ki bu da..." structure.

İlgi cümleciğinin bir zamanı yoktur; onun yerine doğru zamiri seçmenin ipuçları vardır. Aşağıdaki tablo, tarif edilen ismin türüne göre hangi zamirin uygun olduğunu özetler.

A relative clause has no tense; instead there are clues for choosing the right pronoun. The table below summarizes which pronoun fits according to the type of noun described.

İlgi cümleciklerinin en ince noktası, virgülün anlamı kökten değiştirmesidir. Defining cümlecik, birçok olası aday arasından hangisi olduğunu belirler; non-defining, zaten belli olan bir şey hakkında ek bilgi verir. Bu ayrım bazen komik ya da hukuki farklar yaratır.

Kesinlik ve vurgu

Nesne konumunda zamiri düşürmek cümleyi daha akıcı ve konuşma diline yakın kılar; zamiri bırakmak ise biraz daha resmî ve net durur. Anlam aynı kalır, register değişir.

The subtlest point of relative clauses is that the comma fundamentally changes the meaning. A defining clause specifies which one among many possible candidates; a non-defining clause gives extra information about something already known. This distinction sometimes creates funny or even legal differences.

Precision and emphasis

In object position, dropping the pronoun makes the sentence more fluent and more conversational; keeping the pronoun sounds a little more formal and precise. The meaning stays the same; the register changes.

• Türkçe: tarif + isim ("gelen adam") → İngilizce: isim + tarif ("the man who came").
• Türkçede ilgi zamiri yok; İngilizcede özne konumunda zorunlu.
• Türkçe fiil ekleri (-en/-an, -dığı/-diği, -acağı) İngilizcede who/which/that + fiil ile karşılanır.
• Türkçenin "...sı ...an" iyelik kalıbı ("arabası bozulan") İngilizcede whose olur.
• Türkçede virgül bu ayrımı taşımaz; İngilizcede virgül anlamı değiştirir.

• Turkish: description + noun ("gelen adam") → English: noun + description ("the man who came").
• In Turkish there is no relative pronoun; in English, in subject position, it is obligatory.
• Turkish verb suffixes (-en/-an, -dığı/-diği, -acağı) are expressed in English with who/which/that + verb.
• Turkish's "...sı ...an" possessive pattern ("arabası bozulan") becomes whose in English.
• In Turkish the comma does not carry this distinction; in English the comma changes the meaning.

İlgi cümlecikleri, birkaç başka yapıyla karıştırılır. Aşağıdaki tablo bu yapıları ayırt eder.

Relative clauses are confused with a few other structures. The table below distinguishes them.

İlgi cümleciklerinin birkaç özel durumu vardır; bunları bilmek ileri seviyede doğallık kazandırır.

1) that'in zorunlu tercih edildiği durumlar

Bazı öncüllerden sonra that güçlü biçimde tercih edilir: everything, everyone, all, the only, the first/last, superlative ('en ...') sıfatlar.

2) Nicelik ifadeleriyle of which / of whom (C1)

Non-defining cümleciklerde many/some/most/all/none + of whom/of which kalıbı, çok resmî ve akademik bir bağlama ait güçlü bir yapıdır.

3) İndirgenmiş ilgi cümlecikleri (reduced)

İlgi zamiri + be düşürülerek cümlecik kısaltılabilir. Etken anlamda -ing, edilgen anlamda -ed ortacı kalır.

Relative clauses have a few special cases; knowing them adds naturalness at an advanced level.

1) Cases where that is strongly preferred

After some antecedents, that is strongly preferred: everything, everyone, all, the only, the first/last, superlative adjectives (superlatives).

2) of which / of whom with quantifiers (C1)

In non-defining clauses, the pattern many/some/most/all/none + of whom/of which is a strong structure belonging to a very formal and academic context.

3) Reduced relative clauses

By dropping the relative pronoun + be, the clause can be shortened. In an active sense the -ing participle remains; in a passive sense the -ed participle remains.

Günlük konuşmada ilgi cümlecikleri her an kullanılır; ama konuşma dili that'i sever, nesne konumunda zamiri sıkça düşürür ve edatı sona atar.

In everyday speech relative clauses are used constantly; but spoken language that loves 'that', often drops the pronoun in object position, and throws the preposition to the end.

Akademik yazıda ilgi cümlecikleri bilgi yoğunluğu ve kesinlik için vazgeçilmezdir. Burada zamir düşürme azalır, edat öne alınır (in which, for which), non-defining cümlecikler tanım ve açıklama katmak için kullanılır, ve which ile tüm cümleye atıf yapılarak fikirler mantıksal biçimde bağlanır.

In academic writing, relative clauses are indispensable for information density and precision. Here pronoun dropping decreases, the preposition is fronted (in which, for which), non-defining clauses are used to add definition and explanation, and which is used to refer to the whole clause, linking ideas logically.

Temel (A2)

Orta (B1)

İleri (B2)

Uzman (C1)

Basic (A2)

Intermediate (B1)

Advanced (B2)

Expert (C1)

Aşağıdaki sorular kuralı değil, anlamı kontrol eder. Her cümlenin ne söylediğini düşünün.

The questions below check not the rule but the meaning. Think about what each sentence says.

Görev: Hayatınızda önemli bir kişiyi (bir öğretmen, arkadaş ya da akraba) tarif eden 6-8 cümlelik kısa bir paragraf yazın. En az beş farklı ilgi zamiri (who, which/that, whose, where, when) kullanın ve en az bir non-defining cümlecik ekleyin.

Rehber sorular

• Bu kişi kim ve sizi tanımlayan hangi özelliği var? (who ...)
• Onunla ilk nerede/ne zaman tanıştınız? (where / when ...)
• Ona ait, sizi etkileyen bir şey neydi? (whose ...)
• Onunla yaşadığınız, sizi değiştiren bir olay var mı? (which ...)

Task: Write a short paragraph of 6-8 sentences describing an important person in your life (a teacher, friend or relative). Use at least five different relative pronouns (who, which/that, whose, where, when) and add at least one non-defining clause.

Guiding questions

• Who is this person and what quality of theirs defines you? (who ...)
• Where/when did you first meet them? (where / when ...)
• What belonging of theirs affected you? (whose ...)
• Is there an event you experienced with them that changed you? (which ...)

Kavram kontrol soruları: Non-defining/defining ayrımını öğretirken anlam sorun. "My sister who lives in Paris..." dedikten sonra sorun: "How many sisters do I have?" (Cevap: birden fazla.) Sonra virgüllü halini gösterip aynı soruyu tekrar sorun (Cevap: bir tane). Öğrenci farkın sayıda/anlamda olduğunu görünce kural kalıcılaşır.

Etkinlik önerisi: "Guess who" oyunu. Her öğrenci bir ünlüyü ilgi cümleciğiyle tarif eder: "This is a singer whose songs are famous and who comes from the UK." Diğerleri tahmin eder. Bu, whose ve who'yu doğal bağlamda çalıştırır. Ayrıca sınıf nesneleriyle "Find the object that..." avı, which/that pratiği için etkilidir.

En sık düzeltmeniz gereken hata çift özne/nesnedir ("the man who he came"). Öğrenci Türkçe düşündüğü için fazladan zamir ekler. "İlgi zamiri o boşluğu zaten doldurdu" cümlesini bir mantra gibi tekrarlayın.

Concept-check questions: When teaching the non-defining/defining distinction, ask about meaning. After saying "My sister who lives in Paris...", ask: "How many sisters do I have?" (Answer: more than one.) Then show the version with commas and ask the same question again (Answer: only one). Once the student sees that the difference is one of number/meaning, the rule sticks.

Activity suggestion: A "Guess who" game. Each student describes a celebrity with a relative clause: "This is a singer whose songs are famous and who comes from the UK." The others guess. This practises whose and who in a natural context. Also, a "Find the object that..." hunt with classroom objects is effective for practising which/that.

The mistake you will most often need to correct is the double subject/object ("the man who he came"). Because the student thinks in Turkish, they add an extra pronoun. Repeat the sentence "The relative pronoun already filled that gap" like a mantra.

• İlgi cümleciği bir ismi tarif eder ve İngilizcede o ismin arkasına gelir (Türkçede önüne).
• who insan, which/that şey, whose sahiplik, where yer, when zaman, why sebep.
• Özne konumunda ilgi zamiri düşmez; nesne konumunda (yalnız defining) düşebilir.
• Defining = virgülsüz, hayati bilgi; non-defining = virgüllü, ek bilgi. Non-defining'de that yasak, zamir düşmez.
• En sık hata: ilgi zamirinden sonra fazladan şahıs zamiri koymak (çift özne/nesne).
• Edat günlük dilde sona (I live in), resmî dilde öne (in which) alınır; edattan sonra whom/which gelir.
• İleri düzeyde: of whom/of which, tüm cümleye atıf yapan , which ve indirgenmiş (reduced) cümlecikler.
• Sonraki konu Dolaylı Anlatım; ilgili konular Soru Yapıları ve Tanımlıklar (a / an / the).

• A relative clause describes a noun and in English comes after it (in Turkish, before it).
• who for a person, which/that for a thing, whose for possession, where for place, when for time, why for reason.
• Subject position: the relative pronoun does not drop; object position (only in defining) it can drop.
• Defining = no comma, essential information; non-defining = with commas, extra information. In non-defining clauses that is banned, and the pronoun does not drop.
• Most common mistake: adding an extra personal pronoun after the relative pronoun (double subject/object).
• The preposition goes to the end in everyday language (I live in) and to the front in formal language (in which); after a preposition whom/which is used.
• At an advanced level: of whom/of which, the , which that refers to a whole clause, and reduced relative clauses.
• Next topic: Reported Speech; related topics: Question Forms and Articles (a / an / the).